Idee 341.                                       


De maatschappy is overal doorsneden met zulke gleuven, en meestal om den ‘bruggeman’ in 't leven te houden. [1]

Wat zou er worden van de schoolmeestery, als we flinkweg schreven zoo-als 'n beschaafd mensch spreekt?

Wat van de militairen, als we wilden begrypen dat het kleinste Volk sterker is dan 't grootste leger?

Wat van de advokaten, als we wetgevers hadden die in-staat waren hun gedachten duidelyk uittedrukken?

Wat van de dominees, als we begrepen dat ieder z'n godsdienst behoort te zoeken in z'n eigen hart?

En eindelyk, wat van de zedemeesters, als we die zeden wisten terugtevinden in de lieve Natuur?

Och, wat al bruggemannen op non-aktiviteit! [2]


[1] "De maatschappy is overal doorsneden met zulke gleuven, en meestal om den ‘bruggeman’ in 't leven te houden."

Juist - en een mooi beeld. Maar er schuilt een moeilijkheid hier, die ik adresseer in de volgende opmerking, en met een verwijzing als in 340 naar Mandeville's "Fable of the Bees".


[2] "Och, wat al bruggemannen op non-aktiviteit!"

De moeilijkheid is deze: Goed - we schaffen de schoolmeesters, militairen, advokaten, dominees en zedemeesters àf ... maar als dit in grote meerderheid mensen zijn met te weinig verstand of karakter om hun roeping mens te zijn te volgen wie o wie is daartoe dan wèl in staat?

Zolang de meerderheid van de mensen geboren wordt met het soort gaven van verstand en hart waarmee de meerderheid de laatste 2500 jaar is geboren is er weinig realistische hoop of kans op een ideale maatschappij - en zal iedere maatschappelijke verbetering bevochten moeten worden op de onwil en traagheid van de grote meerderheid, door een kleine minderheid.

Idee 341.